Stanisław Moniuszko

SZWAJCARSKA CHATA

Die Schweizerhütte

Opera komiczna w dwóch aktach, oryginalna niemiecka wersja językowa z polskimi napisami

PREMIERA WEDŁUG ORYGINALNEJ PARTYTURY STANISŁAWA MONIUSZKI

Kompozytor | Stanisław Moniuszko
Libretto | Carl Blume
Premiera | 16 listopada 2018 r.
 
 
REALIZATORZY:
Reżyseria i Inscenizacja | Roberto Skolmowski
Kierownictwo muzyczne | Stanisław Rybarczyk
Scenografia | Katarzyna Gabrat-Szymańska
Kostiumy | Maria Balcerek
Choreografia | Elżbieta Lejman-Krzysztyniak
Multimedia | Wojciech Hejno
 
OBSADA:
Mary | Joanna Moskowicz
Michel | Bartosz Nowak
Max | Szymon Kobyliński

Zespół Wokalny Warszawskiej Opery Kameralnej
Kierownik Zespołu Wokalnego | Krzysztof Kusiel-Moroz

Zespół Instrumentów Dawnych Warszawskiej Opery Kameralnej | Musicae Antiquae Collegium Varsoviense


Die Schweizerhütte, nieznana niemieckojęzyczna opera Stanisława Moniuszki

Pięć lat temu w zbiorach Biblioteki, Muzeum i Archiwum Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego odnalazłem niemieckojęzyczną operę Moniuszki Die Schweizerhütte. Dzieło nie było dotychczas wymieniane w poświęconych kompozytorowi monografiach i hasłach encyklopedycznychZa przeoczenie to winić należy Henryka Opieńskiego, który przed wielu laty uznał pochopnie, że jest to jedynie nieudana przeróbka operetki Bettly (1852).

W rzeczywistości wszystko wyglądało zupełnie inaczej. Około roku 1837 Moniuszko wziął na warsztat tekst niemieckiej operetki zatytułowanej Mary, Max und Michel, której autorem był popularny niegdyś kompozytor i librecista, Carl Blum (1786–1844). Notabene dziełko Bluma było przeróbką francuskiej opery komicznej Le Chalet Adolphe’a Adama (1834), która z kolei stanowiła adaptację singspielu Johanna Wolfganga Goethego zatytułowanego Jerry und Bätely (1780). Przeróbka Bluma miała swoją prapremierę w Berlinie w roku 1836, a więc rok przed przybyciem polskiego twórcy nad Sprewę. Przygotowując własne opracowanie, Moniuszko nieznacznie zmodyfikował tekst Bluma i zmienił jego tytuł na Die Schweizerhütte.

Opery Die Schweizerhütte, w przeciwieństwie do powstałego w tym samym czasie Noclegu w Apeninach, Moniuszce nie udało się nigdy wystawić. Niektóre ustępy wykorzystał jednak w dziełach późniejszych. Dwa Romanse Michela trafiły do wspomnianej opery Bettly (1852), drugi z nich, utrzymany w rytmie poloneza, stał się później dumką Broni z III aktu Hrabiny (Gdy mi kto z boku wspomni Kaźmierza…). Z kolei Romans Mary trafił do Moniuszkowskiej operetki Ideał, w której figuruje jako Aria Kaldy.

To zaskakujące odkrycie ogłosiłem w roku 2015 na łamach kwartalnika „Muzyka” wydawanego przez Instytut Sztuki PAN. Dopiero teraz, dzięki Maciejowi Prochasce, który dokonał instrumentacji i rekonstrukcji Die Schweizerhütte na podstawie odnalezionego przeze mnie rękopiśmiennego wyciągu fortepianowego, a także dzięki entuzjastycznemu poparciu, jakie otrzymałem ze strony maestro Stanisława Rybarczyka i reżysera Roberto Skolmowskiego, urzeczywistniają się moje marzenia: jesteśmy oto świadkami historycznego momentu prapremiery.

dr Grzegorz Zieziula (listopad 2018)

S7R01873
S7R01843
S7R01981
S7R01853
S7R01909
S7R02243
S7R02025
S7R02067
S7R04571
S7R02086
S7R02087
S7R02402
S7R02169
S7R02049
S7R04461
S7R04522
S7R02261
S7R04566
S7R04600
S7R04642
S7R02173
S7R02096
S7R04659
S7R02519
S7R04453
S7R04536
S7R04632
S7R04528
S7R04616
S7R04489
S7R04584
S7R02383
S7R04595
S7R02360
S7R04505
S7R02449
S7R04463
S7R02240
S7R04696
S7R02220
S7R02191
previous arrow
next arrow
S7R01873
S7R01843
S7R01981
S7R01853
S7R01909
S7R02243
S7R02025
S7R02067
S7R04571
S7R02086
S7R02087
S7R02402
S7R02169
S7R02049
S7R04461
S7R04522
S7R02261
S7R04566
S7R04600
S7R04642
S7R02173
S7R02096
S7R04659
S7R02519
S7R04453
S7R04536
S7R04632
S7R04528
S7R04616
S7R04489
S7R04584
S7R02383
S7R04595
S7R02360
S7R04505
S7R02449
S7R04463
S7R02240
S7R04696
S7R02220
S7R02191
previous arrow
next arrow
Shadow

STRESZCZENIE

Postacie:

Mary Berner  – młoda szwajcarska dziewczyna, sopran
Maks Berner  – jej brat, sierżant wojsk francuskich, bas
Michel Huber  – młody wieśniak szwajcarski zakochany w Mary, tenor
Żołnierze francuscy  – chór męski

Czas i miejsce akcji: rzecz dzieje się w 1795 r. w szwajcarskim kantonie
Appenzell, w górach, na pograniczu szwajcarsko-austriackim.

AKT I

Scena 1.

Bogaty, ale nieco naiwny Michel jest po uszy zakochany w Mary. Ktoś podrzucił mu bilecik, w którym dziewczyna przystaje rzekomo na złożoną jej propozycję małżeństwa. Łatwowierny chłopak zdążył już zorganizować huczne weselne przyjęcie: goście są zaproszeni, a ślubny kontrakt gotowy do podpisania (recytatyw i romans Michela: „Sie ist nicht hier… In den Dörfen, in den Städtchen…”).

Scena 2.

Chwilę potem pojawia się Mary (pieśń Mary: „Lachet der Sonnenstrahl…”). Prosi Michela, by przeczytał jej list od brata, który przed dwunastu laty zaciągnął się do francuskiego wojska. Michel pojmuje wreszcie, że skoro Mary nie potrafi ani czytać, ani pisać, to nie ona jest autorką bileciku. Jak wynika z listu, brat Mary, który walczył rzekomo pod dowództwem gen. André Massény (1758–1817) przeciwko armii gen. Aleksandra Suworowa (1729–1800), zapowiada swoją rychłą wizytę. Radzi siostrze, by wyszła za Michela, który jakiś czas temu pisał do niego, prosząc o jej rękę. Rozzłoszczona dziewczyna oświadcza kategorycznie, że nie zamierza wychodzić za mąż. By pognębić naprzykrzającego się jej chłopaka, oświadcza mu, że jest wielką wielbicielką… gen. Josepha-Marie Dessaixa (1764–1834) (arietta Mary: „Rückt ein General ins Städtchen”).

Scena 3.

Skompromitowany Michel wpada w rozpacz i chce się utopić. Realizację tych ponurych planów krzyżuje pojawienie się na horyzoncie francuskiego regimentu.

Scena 4.

Widząc zbliżających się żołnierzy, chłopak szybko porzuca myśl o samobójstwie. Pragnie zaciągnąć się do wojska i zapomnieć o doznanym zawodzie miłosnym. Wychodzi żołnierzom na powitanie z butelką wina w ręku. Sierżant poznawszy powody decyzji Michela o zaciągu, postanawia uciec się do fortelu, który skłoni upartą dziewczynę do zamążpójścia.

Scena 5.

Na rozkaz sierżanta oddział rozkłada się obozem w zagrodzie należącej do Mary (final I aktu: „Es ist Mary, sie kommt den Fußsteig her…”). Żołnierze plądrują dom i obejście, przypuszczają także szturm na piwnicę i spiżarnię (ciąg dalszy finału, pieśń Maksa z chórem: „Der Wein, der Rum, der Rack”).

AKT II

Scena 1.

Mary jest zrozpaczona i bardzo nieszczęśliwa (romans Mary: „Soll ich nimmer fröhlich sein…”).

Scena 2.

Nadchodzi Michel, aby się pożegnać i spisać testament. Bezbronne dziewczę prosi go o pomoc (duet Mary i Michela: „Will man auch von der Freundin scheiden…”).

Scena 3.

Tymczasem pijany sierżant rozpoczyna skierowane w stronę Mary nachalne, żołnierskie zaloty. Z rzekomej zazdrości o jej wdzięki wyzywa nawet na pojedynek Michela, który ośmielił się stanąć w jej obronie.

Scena 4.

Mary ratuje się ucieczką, ale z ukrycia bacznie obserwuje Michela i sierżanta, którzy wyznaczają godzinę pojedynku (duettino Maksa i Michela: „Die Liebe und der Ruhm, erzeugen eure Muth…”).

Scena 5.

Po odejściu Maksa następuje pożegnanie Mary i Michela (romans Michela: „So lebe wohl! Wir mussen scheiden…”).

Scena 6.

Powraca sierżant i ponagla Michela, gdyż godzina pojedynku właśnie nadeszła.

Scena 7.

Dziewczyna – aby uratować życie niewprawnego we władaniu bronią wielbiciela i ostudzić niezdrowe zapędy sierżanta – oświadcza, że jest żoną Michela.

Scena 8.

Wchodzi zdezorientowany Michel. Sierżant wstrzymuje pojedynek, gdyż musi wyjaśnić pewną kwestię. Dowiedział się, że chłopak jest żonaty, a nie chciałby mieć na sumieniu kogoś obarczonego rodziną. Mary po cichu tłumaczy zdziwionemu Michelowi, że to tylko gra, która ma mu uratować życie (tercet: „Nur um das Leben dir zu retten…”). Ponieważ sierżant żąda dowodu w postaci aktu małżeństwa, Mary podpisuje pospiesznie przygotowany przez Michela fikcyjny – jak się jej zdaje – kontrakt ślubny. Pozostanie on nieważny dopóty, dopóki nie ma na nim podpisu prawnego opiekuna osieroconej Mary – jej starszego brata. W tym momencie sprytny francuski dowódca rezygnuje z incognito i ujawnia swoją prawdziwą tożsamość. Nazywa się Maks Berner i to właśnie on jest bratem Mary. Nie zwlekając, skwapliwie korzysta z przysługującego mu prawa do złożenia ostatniego podpisu na dokumencie.

Scena 9.

Żołnierze przepraszają teraz Mary i Michela za swoje skandaliczne zachowanie, tłumacząc, że wykonywali jedynie rozkazy. Wręczają kwiaty młodożeńcom i wiwatują na ich cześć (chór finałowy: „Dein liebes sanftes Hertz…”).

Stanisław Moniuszko

NOCLEG W APENINACH

Komedioopera w jednym akcie

PREMIERA WEDŁUG ORYGINALNEJ PARTYTURY STANISŁAWA MONIUSZKI

Kompozytor | Stanisław Moniuszko
Libretto | Aleksander Fredro
Opracowanie i rekonstrukcja partytury |Maciej Prochaska
Konsultacja naukowa | dr Grzegorz Zieziula
Premiera | 16 listopada 2018 r.
 
 
REALIZATORZY:
Reżyseria i Inscenizacja | Roberto Skolmowski
Kierownictwo muzyczne | Stanisław Rybarczyk
Scenografia | Katarzyna Gabrat-Szymańska
Kostiumy | Maria Balcerek
Choreografia | Elżbieta Lejman-Krzysztyniak
Multimedia | Wojciech Hejno
 
OBSADA:
Anzelmo | Rafał Songan
Antonio | Rafał Żurek
Lizeta | Aleksandra Nieśpielak (rola mówiona)
Fabricio | Michał Justa
Rozyna | Hanna Sosnowska/Agata Chodorek
Bombalo | Maciej Falkiewicz

 

Zespół Wokalny Warszawskiej Opery Kameralnej
Kierownik Zespołu Wokalnego | Krzysztof Kusiel-Moroz

Zespół Instrumentów Dawnych Warszawskiej Opery Kameralnej | Musicae Antiquae Collegium Varsoviense


Nocleg w Apeninachz oryginalną muzyką Moniuszki

W okresie berlińskich studiów Moniuszki powstał także Nocleg w Apeninach, jednoaktowa operetka z tekstem arcymistrza polskiej komedii, Aleksandra Fredry. Po raz pierwszy wystawiono ją jesienią 1839 r. w Wilnie, w czasie gdy kompozytor przebywał na akademickich wakacjach u swoich rodziców i odwiedzał ukochaną narzeczoną, późniejszą żonę, Aleksandrę Müller. Dziełko zrobiło wówczas ogromne wrażenie na wileńskiej elicie. Niedługo potem (1841 r.) wystawiła je scena lwowska. Podobnie jak Die Schweizerhütte (adaptacja utworu Goethego) potwierdza literacki gust i ambicje młodego Moniuszki, który starał się sięgać po teksty najwybitniejszych ówczesnych pisarzy. Tekst Fredry z pewnością od razu przypadł kompozytorowi do gustu – nawiązuje przecież do commedia dell’arte, a jednocześnie wywołuje skojarzenia z ponadczasowym arcydziełem Rossiniego, Cyrulikiem sewilskim.

Autentyczność materiałów nutowych Noclegu w Apeninach, które posiada Biblioteka, Muzeum i Archiwum Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego nie była dawniej kwestionowana, nawet przez takich badaczy jak Zdzisław Jachimecki i Jan Prosnak. Na ich podstawie dokonywano większości realizacji scenicznych dzieła, przygotowano także adaptację telewizyjną. Jednak dzisiaj materiały te wzbudzają poważne wątpliwości badaczy.

Rekonstrukcja Macieja Prochaski po wielu latach przywraca nam Nocleg w Apeninach do postaci oryginalnej. Podstawę opracowania Prochaski stanowił jedyny autoryzowany przez kompozytora rękopis partytury Noclegu przechowywany w zbiorach Biblioteki Narodowej w Warszawie. To autentyczne źródło zidentyfikowane przed laty przez Andrzeja Spóza, wykorzystywał dotychczas w swoich opracowaniach jedynie śp. Jerzy Dobrzański (1993).

dr Grzegorz Zieziula

S7R02664
S7R02652
S7R02746
S7R02970
S7R02789
S7R03461
S7R03399
S7R03876
S7R03836
S7R02921
S7R03144
S7R03710
S7R03380
S7R03680
S7R03002
S7R03524
S7R03736
S7R03898
S7R03536
S7R03370
S7R03263
S7R03493
S7R03383
S7R03477
S7R03616
S7R03549
S7R03768
S7R02926
S7R03820
S7R03260
S7R02968
S7R03669
S7R03429
S7R03706
S7R03183
S7R04072
S7R03100
S7R04082-2
S7R02992
S7R03444
S7R03036
S7R03016
S7R03573
S7R04001
S7R02984
S7R03727
S7R03051
S7R04005
S7R03586
S7R03168
S7R02955
S7R03963
S7R03622
S7R03087
S7R03948
S7R03971
previous arrow
next arrow
S7R02664
S7R02652
S7R02746
S7R02970
S7R02789
S7R03461
S7R03399
S7R03876
S7R03836
S7R02921
S7R03144
S7R03710
S7R03380
S7R03680
S7R03002
S7R03524
S7R03736
S7R03898
S7R03536
S7R03370
S7R03263
S7R03493
S7R03383
S7R03477
S7R03616
S7R03549
S7R03768
S7R02926
S7R03820
S7R03260
S7R02968
S7R03669
S7R03429
S7R03706
S7R03183
S7R04072
S7R03100
S7R04082-2
S7R02992
S7R03444
S7R03036
S7R03016
S7R03573
S7R04001
S7R02984
S7R03727
S7R03051
S7R04005
S7R03586
S7R03168
S7R02955
S7R03963
S7R03622
S7R03087
S7R03948
S7R03971
previous arrow
next arrow
Shadow

STRESZCZENIE

Postacie:
Anzelmo – właściciel małej gospody w Apeninach, baryton
Antonio – jego syn tenor
Lizeta – siostra Antonia rola mówiona
Fabricjo – Toskańczyk baryton
Rozyna – jego narzeczona sopran
Bombalo – szarlatan baryton
Podróżni, żandarmi – chór

Czas i miejsce akcji: początek XIX w., w gospodzie Anzelma w Apeninach na granicy między Państwem Kościelnym a Wielkim Księstwem Toskanii

Scena 1.

Trąbki pocztowe oznajmiają przyjazd dyliżansów. Do gospody Anzelma ciśnie się tłum podróżnych poszukujących schronienia przed nadciągającą burzą. Nie ma już jednak wolnych pokoi (chór: „Co za zjazd! co za ścisk!”).

Scena 2.

Wśród przybyszy znajduje się syn Anzelma, Antonio, powracający po trzyletniej nieobecności. Zaskoczona Lizeta rozpoznaje brata i z radością rzuca mu się w ramiona. Chce jak najszybciej powiadomić ojca, jednak Antonio powstrzymuje ją. Wyjechał przecież w wyniku nieporozumień z Anzelmem i od tego czasu nie dawał znaku życia. Na prośbę Lizety opowiada o swoich przygodach (piosenka Antonia: Jedna suknia, pończoch para). Imał się różnych zajęć. W Bolonii zakochał się w nieznajomej dziewczynie, która pozostaje we władzy brzydkiego i przebiegłego starucha. Antonio, który widywał ją z daleka, wie, że nie jest jej obojętny. Teraz pragnie jednak zachować incognito, jeżeli bowiem zajdzie taka konieczność, będzie musiał ponownie opuścić rodzinne strony i ruszyć w ślad za ukochaną. Lizeta proponuje bratu nocleg na krzesłach w towarzystwie szarlatana o imieniu Bombalo. Ten wędrowny sprzedawca „cudownych” leków zajął łóżko w ostatnim wolnym pokoju.

Scena 3.

Zjawia się Bombalo i zaczyna reklamować swoje usługi… stomatologiczne. Nie mogąc skłonić ani Antonia ani Lizety do poddania się rwaniu zębów, zachwala z kolei medykamenty, które ma w swojej szkatułce (piosenka Bombala: Oto cudny, przedni sok!).

Scena 4.

Po odejściu Lizety Bombalo stara się jak najwięcej dowiedzieć o współlokatorze. Chłopak wtajemnicza szarlatana w swoje kłopoty sercowe i w odważne plany uwolnienia ukochanej. Wkrótce zjawi się tutaj Fabricjo w towarzystwie Rozyny, dlatego Antonio będzie potrzebował pomocy Bombala. Szarlatan targuje się o wysokość honorarium. Po dobiciu targu Antonio ciągnie szarlatana na dół.

Scena 5.

Do gospody przybywa Fabricjo w towarzystwie Rozyny. Lizeta może im zaoferować jedynie nocleg na dwóch ostatnich krzesłach. Rozyna energicznie tłumaczy, że nie jest żoną Fabricja, ten zaś stara się ją uciszyć. Wyjaśnia, że jego „żona” jest umysłowo chora. Lizeta usiłuje przekazać Rozynie dobre wieści od Antonia, ale co chwila musi wprowadzać w błąd czujnego opiekuna, który analizuje jej każde słowo (duetto Rozyny i Fabricja: „Już się groźby twej nie boję…”). Lizeta nakrywa do wieczerzy. Fabricjo jest niezadowolony z tego, że wraz z Rozyną będzie musiał dzielić stół z dwoma nieznanymi podróżnymi.

Scena 6.

Zostawszy sam na sam z Rozyną, Fabricjo stara się zmusić ją do uległości. Czuje się pewnie, gdyż posiada fałszywe papiery, które stwierdzają chorobę umysłową „żony” a zarazem uwiarygadniają ich wspólny przejazd z Bolonii do Florencji. Rozyna skarży się na swój los (aria Rozyny: „Z przemocy rąk, z tyrana mąk, choćby śmiercią wybaw Boże…”).

Scena 7.

Spostrzegłszy Antonia, Rozyna pozoruje omdlenie. Bombalo przedstawia się jako doktor i chce ją leczyć. Tymczasem Lizeta przynosi zupę. Antonio stara się usiąść obok Rozyny, ale czujny Fabricjo udaremnia jego zamiar. W końcu wszyscy trzej śpiewają brindisi przy butelce wina (tercet pijacki Antonia, Bombala i Fabrizia: „Kiedy smutek, żal i bida…”).

Scena 8.

Bombalo i Antonio usiłują upić Fabricja, ten zachowuje jednak czujność. Lizeta po cichu radzi Rozynie zbliżyć się do okna i w ten sposób szukać ucieczki. Antonio, udając pijanego, wychodzi na zewnątrz.

Scena 9.

Fabricjo przeklina burzę, która uwięziła go w karczmie. Tymczasem Rozyna, mimo pohukiwań swojego opiekuna, zbliża się do okna i otwiera zasuwkę. Podejrzliwy Fabricjo każe jej usiąść po przeciwnej stronie. Okno otwiera znajdujący się na zewnątrz Antonio. Na próżno daje znaki ukochanej. Bombalo kalkuluje teraz, że dobrze by było wziąć pieniądze także od Fabricja i mieć w ten sposób „dwie pieczenie przy jednym ogniu”. Ujawnia, że młodzieniec zna się z dziewczyną jeszcze z Bolonii, gdzie połączyło ich gorące uczucie i pragnie ją teraz Fabricjowi „sprzątnąć”. Przebiegły Bombalo daje jednocześnie do zrozumienia, że zna także tajemnice Fabricja i wie o fałszywych papierach stwierdzających obłęd „żony”. Proponuje, że sam przeprowadzi Rozynę przez granicę. Gdy Bombalo kładzie się spać, obserwujący wszystko z ukrycia Antonio jest wściekły z powodu nielojalności szarlatana, a Fabricjo wietrzy podstęp (aria Fabricja: „Nie ufam, nie wierzę…”). Rozynie każe iść spać. Sam także siada na krześle i owija się płaszczem. Wkracza Antonio i – udając pijanego – domaga się wina. Nie zważając na protesty Fabricja, śpiewa piosenkę opowiadającą o dziewczynie więzionej przez starca, która uciekła z ukochanym (aria Antonia: „Tam na górze wysoko, patrzy dziewczę przez kratę…”). Fabricjo zgrzyta zębami, gdyż dobrze zrozumiał aluzję. Gasi światło. W ciemności co chwila przesadza Rozynę na inne krzesło (melodramat – recytacja na tle muzyki: „Przecie! Tylko cierpliwości Antonio!”). Antonio, słysząc chrapanie Bombala, usiłuje zbliżyć się do ukochanej (śpiew Antonia: Już mnie słyszy, już mnie czeka), ale dostaje kijem po plecach od czujnego Fabricja. Młodzieniec błyskawicznie wymyśla sprytny fortel. W ciemności wymierza tęgi policzek Bombalowi (śpiew Bombala: „Gwałtu, gwałtu, co to było…”). Na pytanie tego ostatniego, kto uderzył, odpowiada twierdząco… Fabricjo. Hałas bójki między szarlatanem a Fabricjem ściąga Anzelma, a wkrótce potem podróżnych, czeladź, wreszcie żandarmów, którzy zabierają obydwu do aresztu.

Scena 10.

Rozyna i Antonio cieszą się z pomyślnego obrotu spraw (duetto: „O rozkoszy! O radości! Wolno sercu bić w miłości…”).

Scena 11.

Wchodzi Lizeta i Anzelmo. Ojciec przebacza marnotrawnemu synowi. Rozyna tłumaczy, że Fabricjo jest bratankiem jej opiekuna prawnego, który oddał mu ją za odstąpienie połowy należnego dziewczynie posagu. Obaj postanowili wywieźć dziewczynę z Bolonii, gdyż była tam postacią zbyt znaną. Po przeprowadzeniu jej do Toskanii chcieli zmusić do małżeństwa z Fabricjem. Zasłonę dymną stanowić miały fałszywe papiery, stwierdzające, że Rozyna jest jego chorą umysłowo żoną. Ale w kieszeni płaszcza pozostawionego przez Fabricja są także dokumenty, które go kompromitują. Cała jego korespondencja ze stryjem oraz spisana między nimi nikczemna umowa dotycząca podziału posagu. Rozyna nie pragnie ukarania rzezimieszka, ale uwolnienia się od niego i połączenia z Antoniem. Anzelmo raz jeszcze ściska syna (duet Anzelma i Antonia: „Ciebież widzę synu drogi, Ledwie oczom moim wierzę…”).

Scena 12.

Żandarm wprowadza Fabricja. Antonio ostrzega go, by miał się na baczności. Fabricjo wzywa „żonę” do wyjazdu, ale nikt mu już nie wierzy. Dostrzega brak pugilaresu z dokumentami. Anzelmo grozi, że jeśli Fabricjo nie zostawi w spokoju Rozyny, ujawni kompromitujące go papiery. Musi czym prędzej opuścić gospodę, aby uniknąć aresztowania. Odjedzie bez Rozyny i bez posagu.

Scena 13.

Żandarm wprowadza teraz Bombala, który skarży się, że został pobity i uwięziony. Antonio ironicznie przypomina mu jego własną maksymę „dwie pieczenie przy jednym ogniu”. Anzelmo daje jednak szarlatanowi pieniądze jako wynagrodzenie za doznane nieprzyjemności. Bombalo chce powinszować Fabricjowi, lecz ten posyła go do wszystkich diabłów. Winszuje zatem Antoniowi i pozostałym postaciom, zadowolonym ze szczęśliwego zakończenia (finał: „Z radości serce me bije…”).

Skip to content